OudWeb-log & MOZAÏEK - voorbije toekomst



donderdag 15 januari 2015
handschriften & miniaturen verhalen | shahname verhalen | vliegende vorsten middeleeuwen islam | kunst & architectuur iran 

de perzische vliegende vorst



Hoewel Alexander de Grote ook een populaire held was in de islamitische, middeleeuwse wereld, komt zijn luchtreis in die verhalen niet voor. Wel die van twee andere vorsten, die van de Perzische Kay Kavus en van Nimrod, de vorst in de tijd van Abraham (Ibrahim). Beiden hadden een soortgelijk vliegtuigje.

De rechtvaardige vorst Kay Kavus herstelde de orde in zijn rijk en "een periode van vrede en welvaart" volgde, aldus schreef Ferdowsi rond het jaar 1000 in zijn Shahname ofwel het Perzische Boek der koningen. Maar de duivel was ontevreden, de vorst was té goed en de duivel wilde maar één ding: de vorst moest van het rechte pad afgebracht worden. Een van de demon fluisterde de vorst duivelse dingen in het oor. Moest de vorst niet de geheimen van de hemel leren kennen? Kay Kavus liet zich ompraten en wilde nog maar één ding: de hemel bereizen. Hij liet vier adelaarsjongen grootbrengen met gevogelte en lamsvlees en toen ze "de kracht van een leeuw" hadden, liet Kay Kavus een houten troon maken met op de vier hoekpunten een lange staak waarop lamsbouten werden vastgemaakt. De vliegreis ging zoals bij Alexander de Grote. De vogels vlogen tot ze gaan kracht meer hadden en vielen terug naar de aarde. Kay Kavus bracht het er ter nauwernood levend af en kwam tot inkeer. Inderdaad, hij moest naar niets anders streven "dan onderdanigheid aan God", aldus Ferdowsi.

Van de Shahnamezijn handschriften bewaard gebleven met prachtige Perzische miniaturen en de luchtreis van Kay Kavus werd vanaf de vijftiende eeuw ook regelmatig verbeeld.

Rond 1530 werd dit miniatuur in het Metropolitan Museum of Art geschilderd.
Via deze link kunt u het miniatuur uitstekend zien en uitvergroten.
Prachtig is te zien hoe de mensen verbaasd – vinger aan de mond – naar het vliegtuigje kijken. Het gezicht van de vorst is op een later tijdstip met een zwarte sluier onherkenbaar gemaakt. De lamsbouten wapperen aan de aasstokken en de vogels zijn met rode touwen aan de vliegkroon bevestigd.

woord © conens & van wiechen