OudWeb-log & MOZAÏEK - voorbije toekomst



donderdag 09 juli 2015
verhalen romeinen roelant roland roeland middeleeuwen italië 

meester nicolaus & leerling guillelmus



De reliëfs aan de linkerkant van het ingangsportaal (San Zeno, Verona) zijn waarschijnlijk (voor een deel?) van beeldhouwer Guillelmus die bovenin zijn naam plaatste. Men vermoedt dat deze Guillelmus – van wie we verder amper iets weten – een leerling was van Nicolaus en na de dood van de meester zijn klus aan het San Zeno portaal afmaakte. Het verschil in beeldhouw-hand is mooi te zien als je de decoratieve bladranken van meester Nicolaus (rechts) vergelijkt met die van Guillelmus (links) die veel statischer en gestyleerder zijn.

In de onderste twee taferelen links van de ingangsportaal – waarschijnlijk nog van de hand van Nicolaus – strijden twee ridders, links te paard en rechts te voet. Helemaal links buiten het kader bidt een vrouw op haar knieën bij een boom (?) waarop een geketend duiveltje te zien is. Tussen de twee reliëfs is een staande vrouw weergegeven. Haar houding lijkt spanning of angst (afloop van het tweegevecht?) uit te drukken.

De reliëfs zijn erg geërodeerd en daarom moeilijk te indentificeren. Maar met het middeleeuwse verhaal van rechts in ons achterhoofd – slechte strijder Theoderik gaat naar de hel – moeten we hier wellicht denken aan een ander populair verhaal in de middeleeuwen: de goede ridder Roeland die met de heidense reus Ferragut strijdt. Maar wat doen de twee dames er dan bij?
Of heeft deze scène ook iets te maken met de vorst Theoderik (rechts), die we gisteren bespraken. Historisch gezien werd Theoderik in 497 koning van Italië, nadat hij – na jarenlange strijd –  zijn tegenstander Odoaker (†493) eigenhandig doodde. Het lijkt niet waarschijnlijk, want Theoderik's moord op Odoaker werd in de middeleeuwen nooit afgebeeld. Terwijl het gevecht tussen Roeland (Roelant) en Ferragut zeer vaak werd verbeeld in romaanse kerken. Misschien moeten we aan hen ook maar eens een OudWeblog-weekje wijden?

Morgen nog aandacht voor het werk van Nicolaus' leerling (en opvolger?) Guillelmus.

beeld & woord © conens & van wiechen