OudWeb-log & MOZAÏEK - voorbije toekomst



maandag 23 maart 2015
spanje | romeinen spanje | (kelt)iberiërs romeinen ezel tunesië | carthago 

week van de klassieken: oorlog!



 

Het is de week van de klassieken, dat is me niet ontgaan. Thema is dit jaar: oorlog!
Niet direct mijn specialisme. Maar in één ruïne heb ik als archeoloog een oude oorlog en een Romeinse verovering van dichtbij 'beleefd'. Laat ik bij het begin beginnen ....

Eind derde eeuw vC hadden de Romeinen een groot deel van het Iberisch Schiereiland enigszins onder controle. Maar locale opstanden gistten. De Lusitani in het ZW en de Keltiberiërs in het N zetten alles op alles om hun vrijheid te behouden. Rome moest op meedere fronten strijden. Soldaten werden aangevoerd door incapable bevelvoerders en interne Romeinse conflicten en verraad speelden ook een negatieve rol. De Keltiberiërs streden fel, moedig en pasten een guerilla-techniek toe. De Romeinen leden grote verliezen en in 135 vC koos men in Rome een legeraanvoerder die voor eens en altijd de Keltiberiërs moest zien te bedwingen. Of liever gezegd die in staat zou zijn de stad Numantia (Soria, ten westen van Zaragoza) in te nemen. Daar hadden de meeste vrijheidslievende Keltiberiërs zich verzameld. Scipio Minor had zijn kracht bewezen bij de verovering en vernietiging van Rome's aartsvijand Carthago (146 vC) en van hem werd datzelfde verwacht met betrekking tot Numantia.

Numantia was een ovaalvormige, ommuurde stad (ca. 400 bij 200 meter) met langwerpige woningen gebouwd van leemtichels op een stenen fundamenten, die – ondanks latere overbouwing – hier en daar nog enigszins bewaard zijn gebleven. Men schat dat er rond 135 vC ca. 10.000 mensen – mannen, vrouwen en kinderen – zich hadden verschanst in deze stad die op een heuvel tussen twee rivieren (Duero & Merdancho) lag.

In de winter van 135-134 vC bereidde Scipio zijn veldtocht voor. Maar het Romeinse leger dat hem in Spanje ter beschikking stond, was danig gedemoraliseerd. Vandaar dat hij begon met het op peil brengen van het moreel en de gevechtskracht van het leger. "Hij verdreef alle handelaren en hoeren, waarzeggers en priesters, die door de soldaten voortdurend geraadpleegd werden, omdat ze door de vele nederlagen ontmoedigd waren. In de toekomst verbood hij alles wat niet noodzakelijk was ... Hij verbood hen tijdens de mars op muildieren te rijden. 'Wat kun je in de oorlog van een man verwachten die niet eens kan lopen?", zo zei hij. Zij moesten zichzelf baden en wassen zonder hulp. Sarcastisch zei Scipio dat alleen ezels, die geen handen hebben, een ander nodig hebben bij het wassen! We zijn heel nauwkeurig ingelicht over Scipio's handelen en het verdere verloop van de gebeurtenissen, dankzij de berichten van Appianus, die de geschiedenis opschreef. Hij deed dat weliswaar ruim driehonderd jaar later, maar hij baseerde zich waarschijnlijk wel op enkele ooggetuigenverslagen die helaas niet bewaard zijn gebleven.

Rond september 134 vC stond Scipio met zijn leger voor de 'poorten' van Numantia.
Morgen verder ......

beeld & woord © conens & van wiechen