aanrader tuinen van de farao's

 

Tuinen van de farao's
Planten en bloemen van het Oude Egypte uit de collecties van het Rijksmuseum van Oudheden
eindredactie: Maarten J. Raven
Leiden: Rijksmuseum van Oudheden, 2012
80 p., kleurenillustraties
ISBN 978-90-71201-23-3 ● € 14,95 (in de Museumwinkel)

Deze publicatie is verschenen bij de gelijknamige tentoonstelling in het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden (tot en met 2 september 2012). Maar voor iedereen die het oude Egypte of de geschiedenis van tuinen en planten een warm hart toedraagt, is dit een zeer informatief boekje. Het geeft in kort bestek een overzicht van de bloemen, bomen, planten en tuinen die zo belangrijk waren in de oud-Egyptische cultuur, in het leven van alledag én in het leven na de dood.

De natuur vormde de mens en diens leefpatroon en daarna vormde de mens de natuur door de aanplant van bepaalde nutsgewassen te stimuleren of irrigatiekanaaltjes te graven en dammetjes op te werpen. De Nijl was essentieel voor het leven in het rivierdal.  Herodotus noemde terecht Egypte het 'geschenk van de Nijl'. De Egyptenaren geloofden dat het de goddelijke wil was dat de Nijl jaarlijks overstroomde en vruchtbaarheid schonk. Nijlgod Hapy was tweeslachtig, vader en moeder van al dat leeft. "Wees groen en kom, wees groen en kom; Hapy, wees groen en kom! Kom naar Egypte om mens en vee te doen leven van uw producten van het veld. ... Hapy, wees groen en kom!" aldus de hymne van de Nijloverstroming.

Raven vertelt welke bomen en vruchten er in het oude Egypte groeiden en waarvoor ze werden gebruikt. Bij allerlei feestelijke gelegenheden werden bloemenkransen om de hals gedragen of bloemen in het haar (pruik) gestoken. Het vervaardigen van al die kransen en boeketten gaf velen werk en bloementeelt moet op grote schaal hebben plaatsgevonden. Ook aan de dode mens werden dit soort bloemdecoraties gegeven.
Medeauteur Christian Greco gaat verder kort in op de natuurverschijnselen (zonsopgang en -ondergang, seizoenen e.d.) die essentieel waren in de religie, op de graftuinen en op de tuinen van het hiernamaals waarin men hoopte op een volmaakt leven na de dood.
Ook wordt aandacht besteed aan de bloem- en plantenmotieven in de egyptomanie en het botanisch onderzoek door de eeuwen heen.
De tentoonstellingsobjecten zijn mooi gefotografeerd en de korte uitleg verduidelijkt functie, materiaal of iconografie. De up-to-date bibliografie is kort, maar geeft wél de belangrijkste boeken voor verder onderzoek.

Slechts 80 pagina's, maar wát een schat aan informatie!
Een heerlijk 'groene' aanrader!