studiedag: tijd van de kruistochten 1094-1170

zaterdag 3 augustus 2019

inschrijven vóór 25 juli 2019

 

In de Arabische geschiedschrijving geldt 1094 als het jaar "van de dood van kaliefen en bevelvoeders!" Rond dat jaar overleden de kalief in Bagdad, de Fatimiden-kalief in Cairo en de Seldsjoekse sultan en zijn vizier. Ik laat u kennismaken met deze en andere hoofrolspelers in het oostelijk Middellandse Zeegebied.

Daarna richten we ons vizier op de gebeurtenissen in Europa, waar de locale edelen steeds machtiger werden ten koste van de koningen en keizers. De ridderstand werd de stand met het zwaard en zijn burcht het zichtbare symbool van zijn toenemende macht. Ook de paus wilde zijn macht en invloed vergroten, hetgeen zou leiden tot o.a. de zgn. investituur­strijd (1075-1122): wie mag de bisschop benoe­men, de paus of de keizer/koning.

De ongeveer zestig-jarige paus Urbanus II (r.1088-1099) maakte van augustus 1095 tot september 1096 een 3000km lange reis – georganiseerd met een goed gevoel voor theater – vooral door Frankrijk. Hij had alarmerende brieven gekregen van de Byzantijnse keizer die de paus om hulp smeekte tegen de vijanden die ook Jeruzalem en het H.Graf beheerden. De paus preekte de gewapende pelgrimstocht naar Jeruzalem. Hij probeerde vooral ridders over te halen hun zwaard in dienst van God te stellen. De respons op zijn oproep was enorm. Ik vertel u kort over de verschillende hoofdrolspelers in de eerste kruistocht die een succes werd. De macht in de islamitische wereld was versnipperd waardoor geen adequate militaire acties mogelijk waren. Ook de relatie met het Armeens koninkrijk van Cilicia komt kort aan bod.

Na de verovering van Jeruzalem (1099) waren er vier Frankische gebieden (van noorden naar zuiden): graafschap Edessa, vorstendom Antiochië, graafschap Tripoli en het koninkrijk Jeruzalem, dat zijn bloeiperiode kende tijdens het regering van koningin en regentes Melisende (†1161). Op deze studiedag ga ik ook in op het samen-strijden-&-leven in het oostelijk Middellandse zeegebied. Behalve materiële resten, zoals burchten en kerken die ik vrijwel allemaal bezocht heb, zijn er veel eigentijdse verslagen van beide kanten die behalve de strijd ook het dagelijks leven en het omgaan met elkaar beschrijven: (on)begrip, be- & verwondering. Ik ga ook in op het begrip 'kruisvaarderskunst' en op nieuwe opgravingen die resten van Frankische nederzettingen buiten de steden bloot leggen.  

 • •

Locatie Rijksmuseum van Oudheden, Rapenburg 28, 2311 EW Leiden 
Bereikbaarheid: klik hier

Tijd De studiedag begint om 10.30u (precies) en is rond 16.00u afgelopen. De dag bestaat uit vier lezingen van ca. 60 minuten. 

Kosten studiedag  € 59,00 p.p. 
INclusief BTW & syllabus, maar EXclusief thee/koffie, lunch & de museumtoegang
(gratis voor museumkaarthouders, anders € 12,50 p.p.).

 

Inschrijven klik hier