OudWeb-log & MOZAÏEK - voorbije toekomst



vrijdag 10 april 2015
dood middeleeuwen pelgrims & reizigers spanje spanje | camino de santiago 

rust & eenvoud & verstilling



 

Iets buiten Burgos (N-Spanje) is een oude begraafplaats met muren omgeven. Een kleine poort – toepasselijk versierd met stenen doodskoppen – geeft toegang. Boven deze ingang staat een stenen beeldje van een heilige, beschermd met gaas: Ermita de San Amaro Peregrino. We kwamen er geregeld langs, maar vaak was de poort gesloten. Eens stond de deur uitnodigend open. Wij naar binnen. In dit paradijsje heerste stilte, een paar bomen als wachters en op wankele bankjes zaten wat oude Spanjaarden zachtjes met elkaar te babbelen. Niemand had haast. Deze bankjes stonden voor de ingang van het eenvoudige kapelletje; alleen de stenen klokkenstoel stak boven het pannendak uit.

Binnen was het altaar versierd met witte bloemen en er brandden kaarsjes bij het grafmonument in het middenpad. De gisant (ligbeeld) stelde de heilige Amaro voor wiens handen in bidhouding aandoenlijk waren versierd met plastic bloemen. Langs de muren meer tekenen van devotie en dankbaarheid: een oude bril, een wassen handje, een foto van een kind, een lange lok haar, een hele oude foto van een echtpaar .... het waren ex-voto's. Mensen dankten op deze manier de heilige Amaro voor de genezing van hun ogen, hand, zoontje .....

Wie was die Amaro? In de algemene heiligen-naslagwerken komt hij niet voor, maar voor de pelgrims op weg naar Santiago de Compostela was hij vanaf de late middeleeuwen een begrip. Veel historische gegevens zijn er niet.

Hij was wellicht een Fransman, leefde misschien in de veertiende eeuw, misschien eerder ... Hij was in ieder geval een man die naar het graf van Jacobus pelgrimeerde. We weten ook dat hij onderdak kreeg in het rond 1200 gestichte gasthuis bij Burgos, het Hospital del Rey. Het werd del Rey (van de koning) genoemd omdat koning Alfonso VIII en zijn echtgenote het hadden laten bouwen "ter ere Gods, voor hun eigen zieleheil en dat van hun verwanten en voor het welzijn van armen en pelgrims". Amaro was zó onder de indruk van de gastvrijheid en hulp van de broeders, dat hij na zijn voltooide bedevaart in dit gasthuis de rest van zijn leven doorbracht als broeder. Hij hielp pelgrims waar hij kon, was vriendelijk en wist – volgens de legenden – de duivel een loer te draaien. Toen hij stierf, luidden alle kerkklokken in de omgeving als vanzelf en zag iedereen in Burgos een fel hemels licht. Amaro werd begraven bij het gasthuis en al in de vijftiende eeuw vereerden de locale bevolking en de pelgrims hem als heilige. Hij verhoorde smeekbeden en bewerkstelligde genezing.

Ook wij waren onder de indruk van de grootse gotische kathedraal van Burgos, maar een bezoek aan Amaro raakte ons op een heel andere manier. Hoe mistig de historische basis van Amaro ook was, de combinatie van de eenvoud van Amaro's kapel, de bijna paradijselijke rust, de ex-voto's van de gelovigen die hier troost en hoop vonden en het letterlijke stof van eeuwen maakten deze plek tot één van de vele pareltjes van Spanje!

beeld & woord © conens & van wiechen